HẢI HỌC VIỆN NHATRANG Từ Vũ Nằm trên một khu đất cao ráo, rộng rãi ngay hải cảng Cầu Đá, viện hải học Nha Trang chỉ cách trung tâm thành phố khoảng 7 cây số về hướng Đông Nam. Hình 1 Viện Hải Học Nha Trang hình thành vào tháng 5 –1921, Armand Krempf, khi đó là Giám Đốc Viện Khoa Học Đông Dương, được chỉ định tổ chức một phòng thí nghiệm vể đánh cá tại Nha Trang, phòng thí nghiệm được chính thức thành lập theo Hình 2 quyết định của Toàn Quyền Đông Dương ngày 14 tháng 9 năm 1922 với tên gọi : Sở Hải Học Ngư Nghiệp. Sự lựa chọn địa điểm Nha Trang căn cứ vào hai tiêu chuẩn : một mặt ,vào sự phong phú và đa dạng về phương diện sinh vật học của vùng duyên hải phụ cận ; Mặt khác , vào vị thế địa lý : trung tâm điểm của biển Đông , trong một địa điểm thật đặc biệt và khuất gió. Một nhân vật lừng danh khác của Nha Trang đã cộng tác tích cực trong việc hình thành Viện Hải Học Nha Trang và chọn lựa vị trí xây dựng cơ sở của viện , đó là Bác Sĩ Alexandre Yersin . Armand Krempf được bổ nhiệm làm giám đốc đầu tiên của cơ sở ; Những năm sau đó, ông đặt trọng tâm vào công việc xây dựng, phát triển cơ sở và trang bị dụng cụ cho các phòng thí nghiệm phụ thuộc. Tập hợp quanh ông ta là 2 vị phụ tá , ông Pierre Chevey và ông Constantin Nikolaevitch Dawydoff. Đội ngũ nhỏ bé này, thỉnh thoảng được tiếp tay của những nhà khoa học có dịp tạm dừng chân ghé qua, đã lao đầu vào một công trình thật hệ trọng : Thực hiện bản kiểm kê về các sinh vật và thực vật từ vùng biển tại vịnh Bắc Việt cho đến vịnh Thái Lan bằng phương tiện là chiếc tầu hải dương học De Lanessan , và cùng lúc hoàn tất những nghiên cứu thực dụng như sự lên men của Nước Mắn hoặc dầu và bột cá… Hình 3 : Tầu nghiên cứu hải học De Lanessan hình chụp năm 1930 Hình 4 : Tầu nghiên cứu De Lanessan và những thuyền buồm đánh cá chụp tại vịnh Nha Trang năm 1933 Hình 5 : Hình 6 : Hình 7 : Hình 5;6;7 : Hình chụp cuộc viếng thăm Viện Hải Học Nha Trang của Hoàng Đế Bảo Đại vào tháng 2 năm 1933 (Hình của gia đình Chevey) Để mở rộng thêm những hoạt động nghiên cứu ngoài phạm vi ngư nghiệp, sở hải học ngư nghiệp được chính thức nâng cấp để trở thành Viện Hải Học kể từ ngày 01 tháng Giệng năm 1930, dưới sự điều khiển của ông Armand Krempf, sáng lập viên. Vào những năm 30 - 31, thời gian mà ông Pierre Chevey được trao phó chức vụ Giám Đốc, viện hải học đã phải trải qua những khó khăn lớn lao về tài chánh hậu quả của nạn khủng hoảng kinh tế toàn cầu đã cũng ảnh hưởng không ít đến Đông Dương . Hình 8 : Nhật báo ngày 8-10-1935 viết về cuộc thăm viếng Viện Hải Học Nha Trang của Nam Phương Hoàng Hậu Sự phồn thịnh đã trở lại với Viện mấy năm sau đó để cũng lại bị xáo trộn vào năm 1940 bới chiến tranh và đặc biệt sau cái chết của ông Pierre Chevey vào năm 1942. Viện Hải Học đã như ngưng trệ trong mọi hoạt động. Cuối năm 1945 cơ sở cũng như những dụng cụ trang bị đã chịu nhiều rất nhiều thiệt hại trong những trận đánh. Năm 1946 chính quyền Pháp đã tái trang bị những dụng cụ cho phép viện hoạt động được trở lại dứơi sự điều hành của ông Raoul Serène. Ngày 1 tháng Giêng năm 1952, Viện Hải Học Nha Trang được chuyển giao cho chính phủ Việt Nam. Một thỏa ước cũng dự trù cho sự quản lý lâm thời chung cho đến năm 1956, suốt thời kỳ này Viện Hải Học Nha Trang được đặt dưới sự bảo trợ khoa học của Hàn Lâm Viện Khoa Học Pháp và người Giám Đốc Vi ệt Nam đầu tiên là ông Ngô Bá Thành, trợ lực bởi ông Raoul Serène trong vai trò cố vấn. Kể từ ngày đó, Viện đã đảm nhận vai trò giáo dục và nghiên cứu về biển cho trường Đại Học địa phương , thiết lập những chương trình giảng dạy ở trình độ Cử Nhân và Tiến Sĩ. Những lãnh vực nghiên cứu cũng được mở rộng về hải học vật lý (océanographie physique), hóa học biển (chimie marine) và địa chất học.Những phòng thí nghiệm, những bộ sưu tầm , thư viện ( hơ n 7000 bộ sách và 60 000 tạp chí hải dương )và những nghiên cứu được xuất bản… đã tạo nên cho Viện Hải Học Nha Trang trở nên một trung tâm hải học danh tiếng trên thế giới. Viện đã, đang tiếp đón rất nhiều khoa học gia đến làm việc từ các quốc gia trong vùng Đông Nam Á, Âu Châu và Hoa Kỳ trong các công trình nghiên cứu của họ. Từ năm 1954, Viện Hải Học Nha Trang đã được điều khiển bởi những khoa học gia lỗi lạc,theo thứ tự lần lượt là các Tiến Sĩ Ngô Bá Thành, Phạm Hoàng Hộ, Hoàng Ngọc Ban, Nguyễn Chung Tú, Nguyễn Hải, Trần Ngọc Lợi, Lê Trọng Phan, Nguyễn Hữu Phụng, Võ văn Lành và Nguyễn Tắc An. TỪ VŨ
